VOIP là gì ? Những điều cần biết về VOIP

VOIP là gì ? Những điều cần biết về VOIP


Với giới thiệu này về VoIP chắc các bạn có thể sử dụng Internet để thực hiện các cuộc gọi thay vì trước đây chỉ dựa vào điện thoại có mắc đường dây riêng. Mặc dù vậy trong bày viết này chúng tôi không đi quá chi tiết vào VoIP mà chỉ đưa ra một số rủi ro trong bảo mật của công nghệ này từ đó đưa ra các biện pháp để giảm các rủi ro đó.

Mục lục

1. VOIP là gì ?

2. VOIP tại Việt Nam

3. Ưu và nhược điểm của VOIP

4. Thiết lập cuộc gọi VOIP

5. Các hình thức gọi VOIP

6. Làm gì tránh rủi ro khi sử dụng VOIP

VOIP Là gì ?

VoIP (viết tắt của Voice over Internet Protocol, nghĩa là Truyền giọng nói trên giao thức IP) là công nghệ truyền tiếng nói của con người (thoại) qua mạng máy tính sử dụng bộ giao thức TCP/IP. Nó sử dụng các gói dữ liệu IP (trên mạng LAN, WAN, Internet) với thông tin được truyền tải là mã hoá của âm thanh.

VOIP là gì

Công nghệ này bản chất là dựa trên chuyển mạch gói, nhằm thay thế công nghệ truyền thoại cũ dùng chuyển mạch kênh. Nó nén (ghép) nhiều kênh thoại trên một đường truyền tín hiệu, và những tín hiệu này được truyền qua mạng Internet, vì thế có thể giảm giá thành.

Để thực hiện việc này, điện thoại IP, thường được tích hợp sẵn các nghi thức báo hiệu chuẩn như SIP hay H.323, kết nối tới một tổng đài IP (IP PBX) của doanh nghiệp hay của nhà cung cấp dịch vụ. Điện thoại IP có thể là điện thoại thông thường (chỉ khác là thay vì nối với mạng điện thoại qua đường dây giao tiếp RJ11 thì điện thoại IP nối trực tiếp vào mạng LAN qua cáp Ethernet, giao tiếp RJ45) hoặc phần mềm thoại (soft-phone) cài trên máy tính.

VOIP tại Việt Nam 

Các dịch vụ như gọi 171 (VNPT), 177 (SPT), 178 (Viettel), 175 (VISHIPEL) ở Việt Nam đều là các dịch vụ sử dụng phương thức này. Tuy nhiên VoIP cũng có những nhược điểm của nó. Đó là chất lượng âm thanh chưa được đảm bảo, vẫn còn tình trạng trễ tiếng. Một số công ty cung cấp VoIP tại Việt Nam đã cố gắng cung cấp cho khách hàng chất lượng thoại VoIP ngày càng tốt hơn.

Ngày 29/09/2010 Công ty Điện toán và Truyền số liệu VDC – Thành viên của Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) đã tổ chức buổi lễ khai trương dịch vụ thẻ gọi điện thoại trong nước, quốc tế mới với tính năng roaming tại nước ngoài – Fone1718.

Dịch vụ đáp ứng được nhiều tiện ích tối đa cho người dùng với nhiều tính năng vượt trội mà từ trước đến nay chưa từng có tại Việt Nam.

Các giao thức dùng trong VoIP: sip, mgcp, h323.

Giao thức H323 không chỉ được dùng trong truyền tiếng nói mà còn được dùng để truyền video trên nền mạng IP (giải pháp video conference)

Ưu điểm và nhược điểm VOIP 

VoIP có nhiều ưu điểm so với cách gọi truyền thống PSTN; chẳng hạn gọi miễn phí nếu sử dụng cùng dịch vụ, cùng thiết bị VoIP hoặc cùng tổng đài IP PBX (gọi "nội mạng"). Cước phí cuộc gọi VoIP quốc tế thường rẻ hơn nhiều so với mạng PSTN do tín hiệu thoại được đóng gói và chuyển đi trên cùng kênh truyền với nhiều dịch vụ khác. Ngoài ra, bạn có thể sử dụng Fax qua mạng IP hoặc một số dịch vụ VoIP hỗ trợ như trả lời tự động, hiển thị số gọi đến, hiển thị cuộc gọi nhỡ, chuyển cuộc gọi, lập danh sách các số điện thoại... không hề thua kém các dịch vụ của PSTN mà lại miễn phí sử dụng. Bên cạnh đó, việc sử dụng đồng thời cả điện thoại bàn thông thường và điện thoại IP (có dây hoặc không dây) qua hệ thống mạng LAN (Local Area Network) sẽ đảm bảo thông tin liên lạc của doanh nghiệp không bị gián đoạn khi xảy ra sự cố.

Dù có nhiều ưu điểm hấp dẫn như trên, VoIP có thể gặp những vấn đề như không thể sử dụng được dịch vụ khi cúp điện, không thể kết nối đến các dịch vụ khẩn (cấp cứu, báo cháy...) cũng như vẫn tồn tại các vấn đề về bảo mật vốn có của mạng Internet do sử dụng chung thiết bị và môi trường truyền dữ liệu; kể cả các giao thức mới dành riêng cho VoIP cũng chưa thể giải quyết được các vấn đề về bảo mật, chẳng hạn nguy cơ nghe lén cuộc gọi VoIP khá cao do các gói dữ liệu phải chuyển tiếp qua nhiều trạm trung gian trước khi đến người nghe hoặc vấn đề truy cập trái phép (unauthorized access attack), hacker có thể lợi dụng các lỗ hổng bảo mật để xâm nhập vào hệ thống mạng.

Thực hiện cuộc gọi VOIP ?

Hiện tại, có 3 phương thức để thực hiện cuộc gọi VoIP là sử dụng máy tính với 1 kết nối Internet tốc độ càng cao càng tốt, điện thoại VoIP (IP phone) hoặc điện thoại bàn truyền thống kết nối đến VoIP adapter. Nếu sử dụng máy tính, bạn cần cài đặt phần mềm VoIP và headphone có micro để thực hiện cuộc gọi. Với điện thoại VoIP, bạn chỉ việc gắn trực tiếp thiết bị vào kết nối Internet, đăng ký dịch vụ VoIP trước khi sử dụng. Trường hợp dùng VoIP adapter, bạn cần gắn thiết bị vào kết nối Internet và điện thoại bàn, đăng ký dịch vụ VoIP, sau đó thực hiện cuộc gọi bằng điện thoại bàn. Nếu router ADSL hay router băng rộng (broadband router) tích hợp VoIP, bạn chỉ cần gắn điện thoại bàn vào cổng Phone trên router, đăng ký dịch vụ VoIP để sử dụng.

Phần mềm

Hầu hết các nhà cung cấp dịch vụ VoIP đều cung cấp phần mềm đi kèm để bạn tải về, chẳng hạn VNN- SIP-Phone (ifone.vnn.vn), UsVoiz (usvoiz.com.vn), Worldfone2x-vn (worldfone.com.vn). Bạn cần cài đặt phần mềm vào máy tính, sử dụng headphone có micro để thực hiện cuộc gọi.

Phần Cứng

1. Điện thoại USB

So với phần mềm, điện thoại USB mang lại cảm giác thân thiện, trực quan hơn. Bạn chỉ việc cắm điện thoại vào cổng USB trên máy tính, cài đặt phần mềm đi kèm và tùy chọn nhà cung cấp dịch vụ VoIP cùng mức cước phù hợp. Ngoài ra, một số điện thoại USB cho phép nhận tin nhắn, quay số nhanh tương tự điện thoại di động. Điện thoại USB hiện có 2 dạng là không dây và có dây (nối trực tiếp vào máy tính).

2. VoIP Gateway

VoIP gateway có chức năng chuyển đổi tín hiệu thoại dạng analog sang dạng IP trước khi gửi qua Internet. Để thực hiện cuộc gọi, bạn cần kết nối VoIP gateway trực tiếp vào đường truyền Internet, đăng ký tài khoản VoIP và tận dụng chiếc điện thoại bàn cũ để thực hiện cuộc gọi.

3. IP Phone

IP Phone khá giống điện thoại bàn, tuy nhiên, thiết bị này phải được kết nối trực tiếp vào đường truyền Internet thay vì đường điện thoại PSTN thông thường. IP Phone thường tích hợp sẵn phần mềm quản lý, bạn có thể cài đặt dịch vụ VoIP trực tiếp qua các phím nhấn và màn hình LED của thiết bị hay cài đặt thông qua trình duyệt web trên máy tính. Tùy thuộc nhà sản xuất, thiết bị có thể hỗ trợ từ 1 đến 4 tài khoản VoIP cùng lúc. Người dùng có thể đăng ký sử dụng tài khoản của nhiều nhà cung cấp dịch vụ VoIP khác nhau cũng như không cần phải thiết lập lại thông tin tài khoản khi chuyển đổi; thuận tiện hơn khi thực hiện cuộc gọi đến quốc gia nào đó mà tài khoản hiện hành không không hỗ trợ.

 

Các hình thức gọi VOIP

- Máy tính tới máy tính (PC to PC) là cách dễ sử dụng nhất, thậm chí không phải trả tiền cho các cuộc gọi đường dài. Bạn chỉ việc cài đặt phần mềm VoIP và thực hiện cuộc gọi. - Máy tính tới điện thoại (PC to Phone). Với cách này, bạn có thể thực hiện đến bất kỳ số điện thoại nào nhưng phải trả phí. Giống cuộc gọi từ máy tính tới máy tính sẽ cần phần mềm VoIP. - Điện thoại tới máy tính (Phone to PC). Một số nhà cung cấp dịch vụ cho phép thực hiện cuộc gọi từ điện thoại bàn đến máy tính. Tất nhiên, trên máy tính phải cài đặt phần mềm của nhà cung cấp. Cách này cũng tiết kiệm chi phí khá nhiều so với cuộc gọi đường dài truyền thống.

- Điện thoại tới điện thoại (Phone to Phone). Sử dụng các điện thoại VoIP, iPhone (tích hợp sẵn dịch vụ VoIP trên nền Skype), VoIP adapter... bạn có thể thực hiện cuộc gọi phone to phone đến bất kỳ số điện thoại nào.

Bạn làm gì để tránh những rủi ro khi sử dụng VoIP ?

• Liên tục nâng cấp phần mềm – Nếu hãng phần mềm cung cấp các bản vá cho hệ điều hành thì bạn nên cài đặt chúng ngay lập tức. Việc đó sẽ ngăn chặn được các tấn công đang lợi dụng yếu điểm trong lỗ hổng phần mềm (xem thêm bài viết Tìm hiểu về các lỗ hổng để). 

• Sử dụng và duy trì phần mềm chống virus – Phần mềm chống virus có thể nhận ra và bảo vệ máy tính chống lại các virus đã được định nghĩa. Mặc dù vậy kẻ tấn công luôn tìm mọi cách để viết ra các virus mới, chính vì vậy bạn phải thường xuyên cập nhật phần mềm virus (đọc qua phần Tìm hiểu về phần mềm virus). 

• Tận dụng triệt để các tùy chọn bảo mật – Nhiều nhà cung cấp có thể cung cấp dịch vụ cho phép mã hóa. Nếu công việc của bạn liên quan đến nhiều vấn đề riêng tư và bảo mật thì cũng nên cân nhắc đến các tùy chọn có sẵn này. 

• Cài đặt và kích hoạt tường lửa –Tường lửa có thể ngăn chặn nhiều kiểu xâm nhập bằng việc khóa lưu lượng nguy hiểm trước khi chúng xâm nhập vào máy tính của bạn (xem thêm phần Tìm hiểu về tường lửa) 

• Đánh giá các thiết lập bảo mật – Cả máy tính của bạn và các thiết bị/phần mềm VoIP cung cấp nhiều tính năng khác nhau có thể trang bị cho yêu cầu của bạn. Mặc dù vậy, việc cho phép các tính năng cụ thể có thể để lại cho bạn nhiều lỗ hổng dễ bị tấn công. Vì vậy vô hiệu hóa một số tính năng nếu bạn cảm thấy không cần thiết. Kiểm tra các thiết lập của bạn, thiết lập bảo mật riêng và chọn các tùy chọn mà bạn cần để tránh mang lại những rủi ro không đáng có.

 

Tham khảo VOIP FPT